اولین نشست ها به خاطر ایجاد یک بنیاد خیریه به خاطر خدمت به مردم و کشور عزیز ما در اواسط سال 1382 در ولایت کابل با جمعی از دوستان با احساس، وطن پرور و فرهنگ دوست آغاز و در اواخر سال تصمیم اتخاذ گردید تا به خاطر ایجاد یک انجمن نخست جمع اوری اعانه از دوستان آغاز گردد.

به تعقیب این تصمیم در ماه حوت 1382 جمع آوری اعانه آغاز و شش ماه پس از آن تصمیم اتخاذ گردید تا به خاطر حمایت مالی از محصلین برای عدۀ از محصلین نیازمند دانشگاه کابل مدد معاش توزیع گردیده و جهت رشد سویۀ تعلیمی جوانان و افزایش تعداد جوانانی که در امتحان کانکور کامیاب و به دانشگاه های کشور راه می یابند، آموزشگاهی در ولایت فاریاب ایجاد گردد. سپس به خاطر رسمی سازی انجمن اقدامات صورت گرفت و با اکثریت آرا نام این نهاد به نام "انجمن فرهنگي آيدين افغانستان" نامگذاری و در حمل 1384 جواز فعالیت خویش را از وزارت عدلیۀ جمهوری اسلامی افغانستان به دست آورد. کمک به رشد فرهنگ و بلند بردن سطح تعليمي و تحصیلی جوانان کشور اهداف اصلي اين انجمن را تشکيل مي دهد. انجمن فرهنگي آيدين افغانستان يک بنياد مستقل، غير سياسي و غير وابسته بوده که تمام وجوه مالی آن تا کنون از طرف اعضای انجمن تمویل گردیده است.

 اولين فعاليت اين انجمن اهداي کمک هاي مادي براي 32 تن از محصلين بي بضاعت که در مؤسسات تحصيلات عالي در ولایت کابل شامل تحصيل بودند ماهانه براي هر يک شان مبلغ 1000 افغاني مدد معاش مي باشد. این کمک ها تا اخیر دورۀ تحصیلی محصلین مذکور ادامه یافت.

 فعالیت های که به تعقیب آن صورت گرفت قرار ذیل می باشد.

   1- "آموزشگاه عالي آيدين فارياب" در شهر ميمنه مرکز ولايت فارياب در ماه عقرب سال 1383 توسط اين انجمن افتتاح گرديد که شامل بخش هاي آمادگي کانکور (شامل تمام دروس مکتب)، لسان انگليسي، کمپيوتر، زبان و ادبيات ازبيکي و علوم ديني مي باشد. در اوايل بنام آموزشگاه عالي مشعل دانش نامگذاري گرديده بود که بعد از کسب رسميت انجمن در ماه حمل 1384 بنام "آموزشگاه عالي آيدين فارياب" تغيیر نام نمود. تمام بخش هاي درسي ذکر شده از طرف استادان مجرب و با احساس آن محل تدريس ميگردد. در سال 1383 به تعداد 500 تن از شاگردان مکاتب مختلف شهر ميمنه از خدمات تعليمي خوب و با کيفيت اين آموزشگاه استفاده نمودند. همچنان قرار بود تا 126 تن از شاگردان اين آموزشگاه به امتحان کانکور شامل شوند، ولي بنابر عدم آگاهي نصف شاگردان شامل امتحان شده نتوانستند. از جمله شصت تن از شاگرداني که شامل امتحان کانکور گرديده بودند 45 تن ايشان به رشته هاي مختلف کامياب گرديدند. اگر  به سال 1382 نظر بيندازيم مي بينيم که فقط ده تن از شاگردان در امتحان کانکور کامياب گرديده بودند. نظر به مقايسهء سالهاي گذشته  اين يک موفقيت و دست آورد بسيار بزرگ است. همچنان از سال 1384 بدینسو همه ساله چهار ویا پنج بار "امتحانات کانکور آزمایشی" در آموزشگاه تدویر می گردد که تمام شاگردان صنوف دوازدهم مکاتب فاریاب به اشتراک می ورزند. بدین ترتیب تمام شاگردان واجب شرایط امتحان کانکور تحت پوشش آموزشگاه قرار می گیرد. در امتحان کانکور سال 1384 نيز شاگردان آموزشگاه 90 در صد مؤفقيت نشان داده شامل مؤسسات تحصيلي کشور گرديدند. در امتحانات کانکور سال های1385 ، 1386 و 1387 در حدود90 در صد از شاگردان کامیاب گردیده و شامل مؤسسات تحصیلی کشور گردیدند. "آموزشگاه عالي آيدين فارياب" در ولايت فارياب به فعاليت هاي خويش در عرصه رشد دانش و فرهنگ کشور ادامه مي دهد. همین اکنون در این آموزشگاه به تعداد 350 تن از شاگردان ولایت فاریاب آموزش می بینند.

  2-  قبل از امتحان کانکور سال 1383 در ولايت سرپل و ولسوالي هاي چهارگانه اندخوي و جوار آن دو کورس آمادگي کانکور بطور مؤقت الي امتحان کانکور داير گرديد. در ولايت سرپل 65 تن از شاگردان ليسه هاي آن ولايت و در ولسوالي اندخوي اضافه تر از 200 تن شاگرد در اين کورس ها آموزش ديدند. بعد از ختم کورس 48 تن از شاگردان ولايت سرپل شامل امتحان کانکور شدند که 44 تن ايشان به رشته ها و مؤسسات تحصيلي مختلف کامياب گرديدند. همچنان به تعداد 180 تن از شاگردان ولسوالي هاي چهارگانه اندخوي که شامل امتحان کانکور گرديده بودند از جمله 120 تن ايشان در مؤسسات تحصيلي به رشته هاي مختلف کامياب گرديده اند. اين رقم نسبت به سالهاي گذشته قابل ملاحظه مي باشد.

3- " آموزشگاه عالي آيدين سرپل" در اول اسد سال 1384 به فعاليت خويش به طور دايمي در ولايت سرپل آغاز به کار نمود. اين آموزشگاه نيز مانند آموزشگاه فاریاب داراي بخش هاي آمادگي کانکور، لسان انگليسي، کمپيوتر، زبان و ادبيات ازبيکي و علوم ديني مي باشد. در امتحان کانکور سال 1384 نيز شاگردان آموزشگاه از خود مؤفقيت نشان داده و 48 تن از آنان کامياب و شامل مؤسسات تحصيلي کشور گرديدند. در امتحان کانکور سال 1385 به تعداد 96 تن از شاگردان شامل امتحان گردیده و 87 تن از آنان کامیاب و شامل مؤسسات تحصیلی کشور گردیدند. به همین ترتیب در امتحانات کانکور سال های 1386 و 1387 در حدود80 در صد از شاگردانی که شامل امتحان کانکور گردیده بودند کامیاب گردیده و شامل مؤسسات تحصیلی کشور گردیدند. همین اکنون در این آموزشگاه به تعداد 320 تن از شاگردان ولایت سرپل آموزش می بینند.

   4- ”آموزشگاه عالي آيدين اندخوي" در ماه قوس سال 1384 به فعاليت خويش به طور دايمي در ولسوالي اندخوي آغاز به کار نمود. در اين آموزشگاه نيز بر علاوه آمادگي کانکور (تمام مضامين مکتب)، کمپيوتر، لسان انگليسي، زبان و ادبيات ازبيکي مضامين دري و علوم ديني نيز تدريس مي گردد. چون در سال 1384 در  ولسوالي اندخوي امتحان کانکور برگزار نگرديد، بناً شاگردان آموزشگاه در سال 1385 شامل امتحان کانکور گردیدند. در امتحان کانکور سال 1385 50 در صد از شاگردان و در امتحان کانکور سال 1387 نیز 80 در صد از شاگردان به رشته های مختلف کامیاب گردیده اند.  همین اکنون در این آموزشگاه به تعداد 450 تن از شاگردان ولسوالی چهارگانه اندخوی آموزش می بینند.

 5- در ماه عقرب سال 1384 کورس آمادگي کانکور تا زمان برگزاری امتحان به طور مؤقت براي شاگردان مکاتب ولايت تخار در شهر تالقان ايجاد گرديد.

 6- نمايندگي مزار شريف نيز در ماه ميزان سال 1385 افتتاح و به فعاليت خويش آغاز نمود. از طرف نمايندگي مزار شريف يک ليليه براي 18 تن از محصلين پوهنتون بلخ ايجاد گردیده که امکانات اعاشه و اباته محصلين مذکور تأمين می گردد. تعدادی از این جوانان فارغ التحصیل گردیده که فعلاً به تعداد 7 تن از محصلین در این لیلیه اقامت دارند.

  7- "آموزشگاه عالي آيدين تخار" در ماه عقرب 1385 در ولايت تخار به طور دايمي آغاز به فعاليت نمود. اين آموزشگاه نيز مانند ساير آموزشگاه ها داراي بخش هاي آمادگي کانکور (مضامين ساينس)، کمپيوتر، لسان انگليسي، زبان و ادبيات ازبيکي مضامين  دري و علوم ديني مي باشد. همین اکنون در این آموزشگاه به تعداد 250 تن از شاگردان ولایت تخار آموزش می بینند.

 8- همچنان از طرف هر آموزشگاه سالانه 4 بار امتحان آزمایشی کانکور راه اندازی می گردد که تمام شاگردان صنوف یازدهم و دوازدهم ولایات متذکره اشتراک نموده و با سیستم امتحان کانکور و سیستم شمولیت به دانشگاه ها آشنایی کامل به دست می آورند. در عین زمان از طرف آموزشگاه ها نشريه های محلي بنام هاي آیدین فاریاب، آیدین سرپل، آيدين اندخوي و آيدين تخار جهت ارتقاي سطح آگاهي مردم به دست نشر سپرده ميشود. در عین زمان یک گروپ موسیقی متشکل از هنرمندان محلی در ولایت فاریاب تحت حمایت انجمن فعالیت می نماید.

  9- در ماه مبارک رمضان سال 1385 افطاريه ها از طرف انجمن بخاطر اتحاد و اتفاق و بزرگداشت از ایام مبارک رمضان در آموزشگاه هاي فارياب، سرپل، اندخوي و همچنان در مزار شريف و کابل ترتيب گرديد که صدها تن از اراکين دولت، وکلای منتخب، موسفیدان، تاجران، استادان و اولياي شاگردان با علاقمندي فراوان اشتراک به عمل آوردند.

10 – همچنان در ماه خجستۀ رمضان سال 1388 نیز افطاریه ها در آموزشگاه هاي فارياب، سرپل، اندخوي، تخار، دانشگاه جوزجان، شهر مزار شریف و کابل ترتیب گردید که که بیشتر از 1000تن از اراکين دولت، وکلای منتخب، موسفیدان، تاجران، استادان، محصلین و اولياي شاگردان با علاقمندي فراوان اشتراک به عمل آوردند.

   11- کتابهاي که از طرف اين انجمن چاپ گرديده است؛

1- بابری خط ( محقق محمد حليم يارقين )

 2- ايسکي تاريخميز ( عبدالرحيم معصومي )

 3- کل اوغلان ( عبدالرحيم معصومي ) 

 4- آثار و زندگی امام بخاری (آموزشگاه آیدین فاریاب)

 5- مجموعۀ ظنزهای محمد حلیم یارقین

 6- دربارۀ زبان، خط و فرهنگ نویسی ازبیکی (یارقین)

 7 – وکالت دغدغه لری(یارقین)

8 – ینگی رئیس هم کیلدی(یارقین)

  12- نشریۀ رسمی این انجمن زیر نام "مجلۀ آیدین" سر از ماه ثور 1387 به نشرات خود آغاز نمود که ماهانه با مطالب زیبا و خواندنی به دسترس علاقمندان و دوستان علم و فرهنگ قرار داده می شود. تا کنون 9 شماره از مجلۀ آیدین به چاپ رسیده است.

  13- در ماه ثور 1387 برای محصلین نیازمندی که در مؤسسات تحصیلات عالی در کابل تحصیلات خویش را ادامه می دادند لیلیه ایجاد گردید که فعلاً به تعداد 30 تن از محصلین در این لیلیه اعاشه و اباته می گردند. در نظر است تا تعداد این محصلین به حداقل 40 تن افزایش داده شود.

و من الله توفیق

داکتر محمد عارف صدری

رئیس اسبق انجمن فرهنگي آيدين افغانستان